احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

711

اسرار گياهان دارويى ( فارسى )

بريدگىهاى عميق كه به كلى برگ را به چند برگچه تقسيم مىكند و دندانه‌دار است . بوى تند غير مطبوع دارد . گلهاى آن ارغوانى يا صورتى با رگهاى سفيد مىباشد . به حالت خودرو و وحشى در حاشيهء باغها ، مزارع ، اماكن سايه‌دار مرطوب و شكاف درختان حاشيه جنگل‌ها مىرويد و در اغلب مناطق دنيا وجود دارد . در ايران در مناطق مرطوب قره‌داغ ( جنگل حسن‌بيگلو ) مناطق مختلف و دامنه‌هاى سايه‌دار و مرطوب البرز ، شمال لوشان ، اطراف رشت و گرگان در بندر گز ، زيارت و نهارخوران ، در مازندران در دره چالوس ، در لرستان در شهبازان و بيشه ، در كشور خراسان در كوه نيشابور و دره آبشار اخلمد ديده مىشود . تركيب شيميايى : مادهء تلخ ژرانين - تانن - آلاجيك‌اسيد . خواص درمانى : 1 - پنجاه تا هشتاد گرم از آن را در يك ليتر آب جوش دم كنيد و آب صاف‌كردهء آن را هر صبح و ظهر و شب يك فنجان بنوشيد . 2 - با آب دم‌كردهء آن قرقره كنيد . براى تسكين درد گلو و كاهش ورم مخاط دهان و ورم لوزه بسيار نافع است . 3 - تازهء آن را له كرده و ضماد نماييد ، تومورها و زخمها را درمان مىكند . شب‌خسب نام‌هاى ديگر : درخت ابريشم - شب‌خوس‌دار - شاقوزدار - هزاولگ - هزاربرگ - بيولى - ويلى ولى - وولىشوخس - شوخس - شوفس - كشكر - شجرة الحرير . Bastard tamarind - Silk Rose - Silk tree - Arbre a la Soie - Albizzie مشخصات : گياهى است از خانوادهء Leguminosae ، شاخه‌هاى آن داراى انشعابات چترى و برگهايش مركب است معمولا در اواخر بهار ظاهر مىشود ، برگهاى آن شبها دوبه‌دو روى هم مىخوابند . ميوهء آن در پاييز مىرسد . و از درخت مىريزد . انشعابات شاخه‌ها چترى است . برگها مركب شانه‌اى . گلهاى آن سفيد و صورتى يا سرخ است . كه در تيرماه شكفته مىشود . اين درخت بومى آسيا و آفريقاى گرم است و بومى جنگلهاى شمال ايران نيز مىباشد ، معمولا در قسمت كم‌ارتفاع جلگه مىرويد و در آستارا تا ارتفاع 400 متر نيز ديده مىشود ، اين درخت از آستارا و طالش تا لاهيجان و نور و مازندران تا نزديكى گرگان انتشار دارد . بلندى اين درخت تا بيست متر هم مىرسد . پوست شاخه‌هاى شب‌خسب خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را بنوشيد . تونيك و مقوى و مسكّن و ضدّ درد و آرام‌كننده